ภาวะออทิสซึม (Autism Spectrum Disorder)
โดย นพ. ชัยสึก จิวะธนะพร
 
คู่สมรสที่อยากมีบุตรหลายคู่ เมื่อพร้อมที่จะมีบุตร มักจะเกิดความกังวลว่าลูกที่เกิดออกมา จะมีความผิดปกติทั้งทางด้านร่างกาย และสติปัญญาหรือไม่ เช่นกลุ่มอาการดาวน์ ความพิการทางสมอง โรคหัวใจ สมาธิสั้น ภาวะออทิสซึม เป็นต้น บางโรคเราสามารถที่จะทำการตรวจคัดกรองได้ก่อนที่เด็กจะคลอดออกมาเช่น กลุ่มอาการดาวน์ โรคหัวใจ แต่บางโรคบางภาวะก็ไม่สามารถจะตรวจได้ก่อน ต้องใช้การวินิจฉัยเมื่อมีอาการแสดงเกิดขึ้นแล้ว ปัจจุบันภาวะที่มีพบได้มากขึ้น และก่อให้เกิดปัญหาค่อนข้างมากต่อผู้ปกครองในการเลี้ยงดูก็คือ ภาวะออทิสซึม
 
 
 
 
ภาวะออทิสซึม คืออะไร
 
ภาวะออทิสซึม ( Autism ) คือ ความบกพร่องของพัฒนาการในหลายๆด้าน โดยเฉพาะอย่างยิ่งด้านภาษา การติดต่อสื่อสาร ทักษะทางด้านสังคม การสร้างปฏิสัมพันธ์กับบุคคลอื่นๆ
 
เด็กที่มีภาวะออทิสซึมมักจะแสดงอาการ หรือพฤติกรรมซ้ำๆ เช่น กระโดด โยกตัว หรือให้ความสนใจกับสิ่งใดสิ่งหนึ่งมากเกินไป ทำกิจวัตรเดิมๆ มีการตอบสนองต่อระบบประสาทสัมผัสต่างๆ มากเกินไปหรือน้อยเกินไป เช่น ทนต่อความเจ็บได้มากกว่าปกติ ในบางรายอาจซนมากกว่าปกติ หุนหันพลันแล่น ไม่กลัวอันตราย มีปัญหาด้านการนอน ระดับความรุนแรงของอาการจะแตกต่างกันไปในแต่ละบุคคล ความบกพร่องดังกล่าวนี้มักจะแสดงให้เห็นตั้งแต่ในช่วง 3 ปีแรกของเด็ก
 
 
สาเหตุของภาวะออทิสซึม
 
ในปัจจุบันนี้ยังไม่ทราบว่าสาเหตุของภาวะออทิสซึมเกิดจากอะไรแน่นอน แต่จากการศึกษาเชื่อว่า เกิดจากการที่สมองมีสารสื่อประสาทบางตัวที่มีความผิดปกติ ทำให้ความบกพร่องในการประมวลผลและบูรณาการด้านประสาทสัมผัส ส่งผลให้เด็กมีพัฒนาการและพฤติกรรมที่ผิดปกติ
 
พันธุกรรมก็เชื่อว่าเป็นส่วนหนึ่งของปัจจัยเสี่ยงที่ทำให้เด็กมีภาวะออทิสซึม จึงพบเด็กที่มีพี่น้องที่เป็นออทิสซึม จะมีความเสี่ยงสูงที่จะเป็นด้วยเหมือนกัน เด็กผู้ชายจะมีความเสี่ยงมากกว่าเด็กผู้หญิง ปัจจุบันยังไม่มียาที่สามารถรักษาภาวะนี้ให้หายขาดได้
 
 
เมื่อไหร่ควรสงสัยว่าจะเป็นภาวะออทิสซึม
 
เด็กที่เป็นออทิสซึม มักจะมีสัญญาณและอาการบกพร่องในเรื่องของการใช้ภาษา การสื่อสาร การสร้างความสัมพันธ์กับผู้อื่น
 
ด้านการสื่อสารและภาษา
- อายุ 1 ขวบไม่รู้จักชื่อตัวเอง
- อายุ 2 ขวบ ยังไม่พูดคำที่มีความหมายหรือพูดได้น้อยมาก
- พูดซ้ำๆโดยไม่มีความหมาย พูดเรื่อยเปื่อย ใช้ภาษาที่เข้าใจเองคนเดียว
- ไม่เข้าใจคำสั่งหรือคำถามง่ายๆ
- ไม่สามารถบอกความต้องการของตนเองได้
 
ด้านทักษะการเข้าสังคม 
- ไม่สนใจคนอื่น ชอบแยกตัวเล่นคนเดียว ไม่สนใจเล่นกับใคร เล่นกับเพื่อนไม่เป็น
- ไม่มองหน้า ไม่สบตาผู้อื่น แต่ชองมองพัดลม หรือล้อรถที่หมุน หรือมองไฟบนเพดาน
- ไม่ชอบให้ใครมาสัมผัสถูกตัว
- ไม่สามารถเลียนแบบการกระทำของคนอื่นได้
- ไม่สามารถช่วยตนเองให้พ้นจากอันตรายต่างๆได้
 
ด้านพฤติกรรม อารมณ์ การเล่น 
- เด็กจะแสดงพฤติกรรมซ้ำๆ เช่นสะบัดมือ หมุนตัว โยกตัว หรือเคลื่อนไหวตลอดเวลา
- ไม่ชอบการเปลี่ยนแปลง เช่นถ้าตารางเวลาในชีวิตประจำวันเปลี่ยนไป เด็กจะหงุดหงิดและอดทนยอมรับการเปลี่ยนแปลงไม่ได้
- มีอารมณ์แปรปรวนง่าย เมื่อถูกขัดใจจะมีการแสดงอารมณ์มากกว่าปกติ เช่น กรีดร้อง ตี หยิก กัดผู้อื่น เอาหัวโขกพื้นหรือลงไปนอนดิ้นเป็นเวลานานๆ
- ให้ความสนใจหรือหมกมุ่นกับสิ่งใดสิ่งหนึ่งมากเป็นพิเศษ โดยเฉพาะตัวเลขหรือสัญลักษณ์ เช่น ป้ายทะเบียน แผนที่ ยี่ห้อรถ
- ติดของที่แปลกๆ เช่น ชอบถือช้อนส้อม กุญแจ หลอด
- เล่นของเล่นไม่เป็น ไม่ถูกตามลักษณะของของเล่นนั้นๆ
- เล่นอะไรที่แปลก เช่นหมุนล้อรถแล้วนั่งมอง แทนที่จะนำรถไถไปเหมือนเด็กปกติ
- เล่นสมมติไม่เป็น
 
อาการดังกล่าวต้องดูหลายๆอย่างรวมกัน ไม่ใช่ว่ามีอาการบางข้อแล้วจะเป็นภาวะออทิสซึมเสมอไป
 
 
พ่อแม่ควรทำอย่างไรเมื่อสงสัยว่าลูกมีภาวะออทิสซึม
 
เมื่อคุณพ่อคุณแม่สังเกตพบพฤติกรรมที่น่าสงสัยว่าจะเป็นออทิสซึม ไม่ควรละเลยหรือนิ่งนอนใจ ควรพาลูกไปพบแพทย์ทางด้านพัฒนาการเด็ก หรือจิตเวชเด็กเพื่อทำการวินิจฉัย โดยทั่วไปกว่าแพทย์จะให้การวินิจฉัย อาจจะต้องคอยสังเกตอาการและพฤติกรรมเด็กเป็นเดือนๆ หรือบางรายอาจจะเป็นปี
 
 
สามารถตรวจภาวะออทิสซึมก่อนที่จะตั้งครรภ์หรือคลอดได้หรือไม่
 
เนื่องจากปัจจุบันนี้ยังไม่ทราบสาเหตุที่แน่นอนของภาวะนี้ ดังนั้นจึงยังไม่สามารถให้การวินิจฉัยโรคก่อนที่จะท้องหรือคลอดบุตรออกมาได้